Waar moet je op letten als je onterfd bent? .

november 12, 2025 | Erfrecht

Veel mensen denken dat een kind dat onterfd is, helemaal niets meer erft. Dit is niet correct. In Nederland heeft en kind altijd recht op de zogenaamde legitieme portie: een wettelijk beschermd minimumbedrag waar een kind nog steeds aanspraak op kan maken.

In deze blog leggen wij uit wat onterving precies inhoudt, welke rechten je als onterfd kind hebt en welke stappen je op tijd moet nemen om je aanspraak veilig te stellen.

Wat houdt onterving in?

Een ouder kan in een testament bepalen dat een kind geen erfgenaam is.
Dit wordt onterving genoemd.

Een onterfd kind:
• is geen erfgenaam;
• erft geen goederen uit de nalatenschap;
• speelt geen rol bij de afwikkeling, tenzij er andere rechten gelden.

Maar daarmee is de situatie niet afgesloten. Als onterfd kind heb je recht op de legitieme portie (art. 4:64 BW). De legitieme portie is géén deel van de erfenis in spullen, maar een geldvordering.

Hoe groot is de legitieme portie?

De legitieme portie bedraagt in beginsel de helft van het wettelijk erfdeel.

Voorbeeld:
Als een ouder twee kinderen heeft en geen partner:
• Wettelijk erfdeel = 1/2 per kind
• Legitieme portie = 1/4 van de nalatenschap

Dit is dus een minimumbedrag dat je kunt opeisen, ook als je bent onterfd. De legitieme portie kan ook hoger zijn als er bijvoorbeeld schenkingen hebben plaatsgevonden aan een ander kind. Deze schenkingen moeten dan opgeteld worden bij de nalatenschap waardoor de legitieme portie hoger wordt. Het berekenen van de legitieme portie kan ingewikkeld zijn.

Let op: je moet de legitieme portie actief opeisen

Het recht op de legitieme portie ontstaat niet automatisch. Je moet zélf binnen een termijn van 5 jaar aangeven dat je aanspraak maakt op de legitieme portie. Ook kan een erfgenaam jou een redelijke termijn geven waarbinnen je moet aangeven of je wel of geen aanspraak maakt op de legitieme portie. Als je binnen deze termijn geen aansprak maakt op de legitieme portie, komt jouw recht op de legitieme portie te vervallen.

Aanspraak maken op de legitieme portie doe je met een schriftelijke verklaring aan de erfgenamen en/of executeur. Als je dit niet op tijd doet → vervalt je recht voorgoed.

Let op, het kan zijn dat je nog een tweede vordering hebt.

Als jouw andere ouder al eerder is overleden en jou niet heeft onterfd heb je mogelijk nog recht op het kindsdeel van deze ouder. Op het moment dat de eerste ouder komt te overlijden en de wettelijke verdeling is van toepassing dan gebeurt het volgende:

• De langstlevende ouder krijgt alle bezittingen en schulden.
• De kinderen krijgen een vordering (kindsdeel) op de langstlevende ouder.
• Deze vordering wordt pas opeisbaar bij overlijden van de langstlevende.
• Vaak wordt hierover rente berekend, waardoor de vordering hoog kan oplopen

Het kan dus zijn dat je nog recht hebt op jouw kindsdeel met rente dat pas opeisbaar is bij overlijden van de langstlevende. Als je door de langstlevende ouder bent onterfd en door de eerste ouder niet dan heb je dus twee vorderingen. Het kindsdeel van de eerst overleden ouder en de legitieme portie van de langstlevende ouder.

Wat moet je doen als je onterfd bent?

Allereerst moet je zeker weten dat je onterfd bent. Via Centraal Testamentenregister kun je zien of jouw ouder een testament heeft en welke notaris deze heeft opgemaakt. Bij deze notaris kun je het testament opvragen. Als onterfd kind heb je geen recht op het gehele testament maar moet er wel inzage gegeven worden in de bepaling waaruit blijkt dat je onterfd bent.

Als vast staat dat je onterfd bent en de relatie met de overige erfgenamen niet zo goed is, dan is het verstandig om tijdig een gespecialiseerde advocaat in de arm te nemen om namens jou aanspraak te maken op de legitieme portie en om eventueel het kindsdeel en de omvang van de legitieme portie correct te berekenen. Het is vaak lastig om de legitieme portie te berekenen aangezien je afhankelijk bent van de stukken die de executeur of erfgenamen moeten verstrekken. Je hebt recht op alle financiële informatie om de hoogte van de legitieme portie te berekenen, maar vaak werkt een erfgenaam of executeur hier niet goed aan mee waardoor het verstandig is een advocaat in de arm te nemen.

Ons kantoor is gespecialiseerd in familie- en erfrecht. Heeft u vragen over de legitieme portie of de afwikkeling van de nalatenschap, neem dan telefonisch contact met ons op.